Telefon hoparlörleri, çanta kapakları ve bilgisayarlar gibi günlük eşyalarda mıknatıs bulunur. Bu mıknatıslar saatin yakınında uzun süre kaldığında özellikle mekanik saatlerin doğruluğunu bozabilir.

Kısa cevap

Güçlü manyetik alan, mekanik saatlerin denge yayı gibi parçalarını mıknatıslayıp saatin hızlı veya düzensiz çalışmasına yol açabilir. Belirtiler tek seferlik bir hızlanma ve tutarsız sapmalardır. Çözüm, saatin bir saatçide manyetizasyondan arındırılmasıdır (demagnetize). Quartz saatler daha az etkilenir ama pusula gibi sensörleri bozulabilir.

Neden etkilenir?

Mekanik saatin düzenleyicisinde çok ince bir denge yayı bulunur. Bu yay manyetik bir alana girip mıknatıslandığında kıvrımları birbirine yapışabilir, bu da yayın etkili uzunluğunu kısaltır ve saat hızlanır. Quartz saatlerde ibreleri küçük motorlar hareket ettirdiği için etkilenme daha azdır, ancak çok güçlü mıknatıslar motorun çalışmasını bozabilir.

Belirtiler

  • Saat aniden günde birkaç dakika ileri gitmeye başlar.
  • Sapma günden güne düzenli değildir.
  • Saat bir süre normal gider, sonra durur ya da hız değiştirir.
  • Pusulalı modellerde yön göstergesi hatalı sonuç verir.

Günlük hayattaki kaynaklar

  • Telefon ve tablet hoparlörleri, manyetik kılıflar
  • Çanta kapakları, kolye ve takı mıknatısları
  • Dizüstü bilgisayarlar ve hoparlörler
  • Manyetik bilekliklerin kapaklı kutuları
  • Bazı tıbbi cihazlar ve MR cihazları

Bu nesnelerin yakınında saati uzun süre bırakmamak, saati manyetik kapaklı çantalardan ve hoparlörlerden uzak tutmak yeterli korumadır.

Çözüm: manyetizasyonu giderme

Saatçiler, saati özel bir cihazın alanına tutup yavaşça çekerek denge yayını manyetizasyondan arındırır. İşlem birkaç dakika sürer ve genellikle ücret düşüktür. Evde satılan basit "manyetizma giderici" cihazlar da vardır ama bunları saati zarar vermeden kullanabilmek için üreticisinin talimatını izlemek gerekir.

Antimanyetik saatler

Bazı saatler, içindeki mekanizmayı yumuşak demir bir kafesle çevreleyerek veya manyetizmaya dirençli malzemelerle üretilir. Bu tür saatler belirli bir manyetik alan düzeyine kadar etkilenmeden çalışabilir. Dayanım düzeyi saatten saate değişir ve kadranda ya da kılavuzda belirtilir. Standart bir saat için antimanyetik gibi davranışı varsaymayın.

Mekanik ve quartz saat farkları için mekanizma türleri, genel bakım için saat bakımı yazılarına bakabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Telefon saati bozar mı?

Telefonun hoparlör mıknatısı, saati uzun süre yakınında tutarsanız mekanik bir saati etkileyebilir. Kısa süreli temas genellikle sorun çıkarmaz.

Quartz saat manyetik alandan etkilenir mi?

Daha az etkilenir ama çok güçlü alanlar motoru ve sensörleri bozabilir. Pusula içeren saatlerde yön ölçümü yanlışlaşabilir.

Mıknatıslanmış saat kendiliğinden düzelir mi?

Genellikle düzelmez; bir saatçide manyetizasyon giderme işlemi gerekir.

Manyetizasyon saate kalıcı zarar verir mi?

Doğru giderildiğinde kalıcı zarar vermez; işlemden sonra saat normal doğruluğuna döner.